ساخت نرم افزار تشخیص خودکار سلول های خونی

1396/02/08

نرم افزار تشخیص خودکار سلول های خونی



نرم افزار شمارش سلول های خونی


 




محمدجواد عباس زاده دانشجوی کارشناسی ارشد دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر دانشگاه تهران با راهنمایی دکتر رشاد حسینی و براساس پایان نامه خود با عنوان 'تشخیص سرطان های خون نوع ALL و AML و زیرگروه های آنها از روی تصاویر میکروسکوپی نمونه خون محیطی و مغز استخوان' اقدام به طراحی و ساخت نرم افزار تشخیص و شناسایی خودکار سلول های خونی و محیطی کرده است.
وی روز پنج شنبه درباره کاربردها و ویژگی های این وسیله ابداعی به خبرنگار علمی ایرنا گفت: به طور کلی، 5 نوع گروه اصلی گلبول سفید داریم که اگر درصد آنها در فرد سالم تغییر کند، براساس این تغییرات می توان بیماری را تشخیص داد.
عباس زاده افزود: مثلا فردی که سرما خورده یا حساسیت دارد، نوع خاصی از گلبول های سفید در بدنش زیاد می شود یا در بیماری HIV یا سرطان، تعداد گلبول های سفید به میزان بسیار زیادی افزایش می یابد که شناسایی این تغییرات، کمک زیادی به تشخیص بیماری خواهد کرد.
وی درباره روش های رایج تشخیص تغییرات گلبول های سفید در خون افراد گفت: امروزه یکی از مراحل بررسی نمونه خون این است که سلول ها را به صورت چشمی، نگاه و بررسی می کنند و نوع آنها متفاوت است و مثلا به فرد می گویند 10 درصد نوتروفیل و 5 درصد مونوسیت داشته است به این معنی که از 100 گلبول سفید مورد مشاهده و بررسی، 10 تای آن مونوسیت (نوعی گلبول سفید) است.
عباس زاده خاطرنشان کرد: بعضا در مراکز آزمایشگاهی بخصوص مراکزی که مراجعات زیاد دارند، احتمال خطای انسانی در تشخیص و شمارش سلول های سفید به صورت چشمی به خاطر خستگی کارکنان بالاست ولی این سیستم ما با اسکن دقیق نمونه خون، تصاویر را تهیه و پردازش و نوع سلول ها را مشخص می کند.
این محقق دانشگاه تهران بیان داشت: در برخی مراکز هم نمونه های خون را به دستگاه 'سیسمکس' SYSMEX می دهند که یک سری باگ هایی دارد و حتما باید به صورت چشمی بررسی کنیم ولی برخی جاها این کار را هم انجام نمی دهند.
وی ادامه داد: سیستم جدید ما علاوه بر جلوگیری از وقوع خطاهای احتمالی در شناسایی گلبول های سفید و طبقه بندی آنها، سرعت کار تحلیل نمونه های آزمایشگاهی را به میزان زیاد افزایش می دهد و می تواند بستری برای کاربردهای کمک تشخیصی آینده فراهم کند.
این پژوهشگر جوان در معرفی مشخصات فنی دستاورد تحقیقاتی خود اظهار داشت: نرم افزار به گونه ای طراحی و تهیه شده که قابلیت اسکن لام خونی در یک بُعد و تصویربرداری از آن (استیج مجهز به موتور شده و سیستم کنترلی استیج را هدایت می کند) در آن وجود دارد.
وی جداسازی سلول های سفید از تصاویر (تصاویر گرفته شده از قسمت های مختلف لام توسط نرم افزار تحلیل و گلبولهای سفید جدا می شوند) و شناسایی اولیه نوع گلبول های سفید و نمایش به کاربر در گروه های مختلف را از دیگر قابلیت های این سیستم ذکر کرد.
عباس زاده در تشریح مزیت های رقابتی این محصول دانش بنیان نیز توضیح داد: با توجه به این که الگوریتم های جدیدی در نرم افزار این سیستم جدید به کار برده ایم، قابل رقابت با نمونه های خارجی است و برخلاف نمونه خارجی، قابلیت نصب روی میکروسکوپ های مختلف را دارد.
وی تصریح کرد: الگوریتم توسعه داده شده برای شناسایی و طبقه بندی اولیه گلبول های سفید با جدیدترین پیشرفت های حوزه بینایی ماشین و هوش مصنوعی مطابق است.
عباس زاده قیمت ارزان نسبت به محصولات خارجی را از دیگر مزیت های رقابتی این محصول ذکر کرد و گفت: نمونه های خارجی آن که همراه با میکروسکوپ ارائه می شود، گران قیمت است و حدود 500 میلیون تومان به فروش می رسد؛ درحالی که ما می توانیم در صورت تجاری سازی و تولید انبوه، این محصول را به قیمت 5 تا 6 میلیون تومان به بازار عرضه کنیم.
نرم افزار تشخیص و شناسایی خودکار سلول های خونی و محیطی به عنوان یکی از طرح های برتر دانش بنیان، اواخر سال 95 در برنامه رویش پارک علمی و فناوری دانشگاه تهران به نمایش درآمد.

مجله اینترنتی آزمایشگاه آمثبت

منبع : ایرنا